اتوماسیون ساختمانی یا هوشمند سازی ساختمان، کنترل مرکزیِ تهویه، روشنایی و سایر سیستم‌های ساختمان است.

اتوماسیون ساختمانی یا هوشمند سازی ساختمان، کنترل خودکار و مرکزیِ گرمایش، سرمایش، تهویه، روشنایی و سایر سیستم‌های ساختمانی از طریق یک سیستم مدیریت ساختمانی یا BMS است. سیستم‌های BMS توسط پروتوکل‌ها مختلفی، این اتوماسیون را انجام می‌دهند. هدف اتوماسیون و هوشمند سازی یک ساختمان، افزایش راحتی و رفاه ساکنین، کارایی بهینه سیستم‌های ساختمان و کاهش مصرف انرژی و هزینه‌های آن است.

هوشمند سازی ساختمان، مصداق سیستم توزیع شده کنترل است – شبکه سازی تجهیزات الکترونیکیِ پایش و کنترل مکانیکی، امنیت، هشدار حریق و سیل، روشنایی ( به خصوص روشنایی اضطراری) تهویه و سیستم‌های مشابه در یک ساختمان. (البته سیستم‌های BMS قدیمی، تنها تجهیزات محدودی مانند سرمایش و گرمایش را کنترل می‌کرده‌اند.)

اتوماسیون ساختمانی هوای ساختمان را در یک طیف تعریف شده نگه می‌دارد، روشنایی را بر اساس برنامه‌های مشخص شده تنظیم می‌کند، کارایی و ایرادات تمام سیستم‌ها را زیر نظر می‌گیرد و در صورت نیاز، هشدارهای خاصی را به افراد می‌فرستد.

اتوماسیون ساختمانی در صورتی که به درستی انجام بگیرد، باید هزینه‌های مصرف انرژی و نگهداری ساختمان را در مقایسه با یک سیستم ساختمانی غیر هوشمند و خودکار، به طرز قابل توجهی کاهش دهد. بسیاری از ساختمان‌های بزرگ تجاری، صنعتی و آموزشی ساخته شده از سال 2000 میلادی به بعد، هوشمند سازی شده و بسیاری از ساختمان‌های قدیمی‌ با سیستم‌های اتوماسیون جدید، به روز می‌شوند. علت این به روز رسانی، نیاز به کاهش هزینه‌های مصرف انرژی، اعلام خطرات و نگهداری راحت تر ساختمان‌ها است. 

ساختمان‌هایی که توسط سیستم‌های اتوماسیون ساختمانی قابل کنترل‌اند، به عنوان ساختمان هوشمند( smart building یا intelligent building) شناخته می‌شوند. 

سیستم مدیریت ساختمانی یا BMS 

سیستم مدیریت ساختمان (Building Management System)، یک سیستم کنترلی بر پایه کامپیوتر است که در ساختمان‌ها نصب شده و تجهیزات مکانیکی و الکترونیکی ساختمانی مانند تهویه، روشنایی، سیستم‌های برقی، اطفا حریق و سیستم‌های امنیتی را پایش و کنترل می‌کند. یک سیستم مدیریت ساختمانی از اجزای نرم افزاری و سخت افزاری تشکیل می‌شود، برنامه‌های نرم افزاری که معمولا به شکل سلسله مراتبی تنظیم می‌شوند، می‌توانند از پروتوکل‌های مختلفی مانند KNX استفاده ‌کنند. 

ویژگی‌ها

سیستم‌های کنترل ساختمانی معمولا در پروژه‌های بزرگی همراه با سیستم‌های مکانیکی، الکترونیکی و HVAC استفاده می‌شوند. سیستم‌های متصل به BMS معمولا 40 درصد مصرف انرژی ساختمان را انجام می‌دهند. در صورتی که روشنایی نیز در ساختمان مدیریت شود، این مقدار مصرف به 70 درصد می‌رسد. سیستم‌های BMS در ایالات متحده آمریکا، 8 درصد کل مصرف انرژی را به خود اختصاص داده‌اند. 
.
علاوه بر کنترل محیط داخلی ساختمان، سیستم‌های BMS گاهی اوقات می‌توانند به کنترل دسترسی یا سایر سیستم‌های امنیتی مانند نظاره گرهای سقفی نیز متصل شوند. سیستم‌های اطفا حریق و آسانسورها، گاهی برای نظاره گری به BMS متصل می‌شوند . در صورتی که حریق مشادهده شود، پنل هشدار حریق دمپرهای سیستم‌های تهویه را بسته، مانع از پخش دود شده و آسانسورها را نیز به طبقه همکف می‌فرستد تا از سوار شدن افراد جدید جلوگیری شود.
سیستم‌های BMS همچنین شامل مکانیزم‌هایی برای واکنش به حوادث هستند تا ساختار سیستم را در مقابل زمین لرزه و حوادث مشابه حفاظت کنند (مانند ایزوله سازی هسته سیستم). اخیرا شرکت‌ها و دولت‌ها به دنبال راه حل‌های مشابه برای مناطق ساحلی و در معرض خطر سیل نیز بوده‌اند. 

امکانات

کنترل روشنایی
کنترل منبع برق
کنترل سرمایش، گرمایش و تهویه
امنیت و مراقبت
کنترل دسترسی
سیستم‌های هشدار حریق
کنترل آسانسورها
لوله کشی
CCTV یا تلویزین مدار بسته
سایر سیستم‌های مهندسی
پنل کنترل
مانیتور هشدار
خودکارسازی امنیت

مزایا

امکان کنترل اتاق‌ها به صورت مجزا
افزایش کارایی کارکنان و پرسنل
پایش موثر و هدفمندسازی مصرف انرژی
واکنش موثر به دستورات مربوط به تهویه
صرفه جویی در مصرف هزینه و زمان هنگام نگهداری و تعمیر

مزایا برای مدیران ساختمان

ارزش گذاری بالاتر ساختمان
سهولت و انعطاف پذیری در تغییر کاربری ساختمان
کنترل و بررسی از راه دور تجهیزات ساختمان
نگهداری و تعمیر آسان

مزایا برای شرکت‌های خدماتی

اطلاعات به راحتی در دسترس قرار می‌گیرد.
برنامه ریزی کامپیوتری و خودکار
کارایی بالاتر پرسنل
تشخیص سریع مشکلات و نیاز به خدمات
مشتریان رضایتمند

سایر مزایا

اطلاعات مربوط به سیستم در یک هسته ثبت می‌شود تا گزارش نویسی، مدیریت اطلاعات و تصمیم گیری با راحتی بیشتری انجام گیرد. یکپارچه سازی و مدیریت تهویه، انرژی، امنیت، رسانه‌ها و سایر تجهیزات ساختمانی، از یک ایستگاه صورت می‌گیرد و اجازه می‌دهد تا با در نظر داشتن تمام تجهیزات، کنترل و در نتیجه کارایی بهتری صورت بگیرد.

صرفه جویی بیشتر – استفاده کارامدتر از منابع می‌تواند هزینه‌های تمام شده را کاهش داده و اپراتورها را قدرتمندتر کند.

بهینگی در مصرف انرژی – دسترسی در تمام زمان‌ها به اطلاعات تجهیزات و گزارشات دقیق، به افراد نگرشی بازتر برای بهینه سازی استراتژی‌های مدیریتی خود و در نتیجه کاهش هزینه‌ها می‌دهد.

انعطاف پذیری در توسعه – ترکیب قدرتمند پرتوکل‌های سیستم باز و پلتفرم انعطاف پذیر به این معناست که BMS می‌تواند به راحتی در آینده توسعه و گسترش بیابد.
ریسک کمتر – کنترل برنامه ریزی شده از طریق دسکتاپ یا موبایل، کنترل هشدارها و سیستم امنیتی یکپارچه، دیدی کلی از سیستم به افراد داده و کمک می‌کند تا با افزایش سرعت پاسخ‌دهی، خطرات نیز کاهش پیدا کنند.
گزارش‌دهی هوشمند – گزارش‌دهی همه جانبه همراه با قابلیت تنظیم گزارشات، دید کامل تری از تاریخچه سیستم و و مصرف انرژی می‌دهد. 

  • تعداد بازدید: 256